Allergie voor schoenen komt relatief vaak voor. Het is in feite een vertraagde type IV-allergie oftewel een contactallergie voor bestanddelen van schoenen. Deze contactallergie veroorzaakt voeteczeem.

Hoe ontstaat allergie voor schoenen?

De verantwoordelijke allergenen zijn voornamelijk stoffen die worden gebruikt tijdens het fabricageproces. De belangrijkste zijn:

• Stoffen gebruikt tijdens het looien van leer: chroomzouten en thiocyanomethylthio-benzo-thiazole (TCMTB)
• Lijmen: neopreen, waarin para-tert-butylphenol-formaldehydehars, dodecylmercaptan en polyurethaan
• Harsen op basis van rubber en colofonium, polyurethaan, polyester, acrylaat, polyvinylacetaat, cellulose en epoxyhars
• “Splitleer” = leer bedekt met filmpje van polyurethaan of polyvinylchloride (PVC), rubber en plastiek: mercaptobenzothiazole (MBT), tetramethylthiuram-disulfide (TMTD), diphenylguanidine (DPG) en colofonium
• Rubbertoevoegsels: diaminodifenylmethane, carbamaten en PPD-derivaten.
  Kleurstoffen die gebruikt zijn in de schoen.
• Andere bestanddelen bijv. metalen (nikkel!)

Naast een contactallergie voor schoenen kan een voeteczeem ook worden veroorzaakt door een contactallergie op:

• Gebruikte zalven (w.o. corticosteroïd zalven, antibiotica of antischimmelmiddelen)
• Sokken en kousen (allergie voor de kleurstoffen hierin)

Hoe ziet allergie voor schoenen eruit ?

We zien eczeem aan de voeten, daar waar de huid dun is, dus voornamelijk aan de voetruggen. Het eczeem gaat vaak gepaard met jeukklachten. De afwijkingen zijn meestal symmetrisch, tenzij er twee verschillende schoenen door de persoon worden gedragen. Meestal wordt hierbij een contactallergie gevonden voor PTBP hars, colofonium of chroomzouten. Ook kan het eczeem zitten aan de voetzolen. Men moet dan denken aan een contactallergie voor rubbercomponenten.

Hoe wordt allergie voor schoenen vastgesteld?

Pas wanneer uw verhaal én de lokalisatie van de huidafwijkingen verdacht zijn voor een contactallergie krijgt u een afspraak voor een allergieonderzoek, de bekende “plaktesten”. Hierbij wordt naast een standaardreeks ook een speciale “schoenen reeks” gebruikt. U maakt 3 afspraken in 1 week. Op de eerste dag worden de te testen stoffen in kleine “kamertjes” met pleisters op de rug geplakt. Op de tweede en de vierde dag worden de pleisters weer verwijderd en de test afgelezen. Een test is positief als het opgebrachte materiaal (allergeen) ter plaatse een ontstekingsreactie veroorzaakt.

Wat is de behandeling van allergie voor schoenen?

De behandeling van een contactallergie is hetzelfde als bij andere vormen van eczeem of dermatitis.

• Uitwendige corticosteroïden, in de vorm van een zalf of crème. Deze stoffen remmen de ontsteking en de jeuk. Bestaat er een gering of matig ernstig eczeem, dan is toevoeging van een zwak werkend corticosteroïd meestal voldoende. Wordt het eczeem ernstiger en chronischer dan kunnen sterker werkende corticosteroïden worden gegeven. Deze preparaten dient u één keer per dag dun aan te brengen op de huidafwijkingen. Soms wordt de zalf onder een wondverband aangebracht.
• Stootkuur prednisolon. Dit wordt alleen bij ernstige, uitgebreide vormen van contactallergie voorgeschreven.
• Lichttherapie, bijv. UVB. Zelden voorgeschreven. Ook bij hardnekkige vormen.

Wat kunt u zelf doen als u allergisch bent voor schoenen ?

U dient voor de rest van uw leven schoenen te dragen die niet de stoffen bevatten waarvoor u allergisch blijkt te zijn. Deze schoenen heten “hypoallergene schoenen”.

• U krijgt een brief mee waarin de gevonden positieve contactallergenen vermeld zijn.
• Ook krijgt u een machtigingsverzoek van uw dermatoloog om aan uw mutualiteit te bezorgen om de aanschafkosten van deze speciale schoenen (deels) te vergoeden.
• De lijst van de gevonden contactallergenen laat u zien aan de schoenen speciaalzaak zodat de verkoper de juiste paar schoenen voor u kan bestellen.

Gaat allergie voor schoenen vanzelf over?

Een contactallergie voor schoenbestanddelen behoudt u de rest van uw leven! Het is daarom belangrijk om de hypoallergene schoenen voor de rest van uw leven te blijven dragen. De verwachting is dat hiermee het eczeem langzamerhand zal afnemen.

Bron:

www.huidarts.com

Geschreven door dr. M.D. Njoo - Dermatoloog